Żydzi w Buczkowicach i Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata.

Nieznane lub mało znane fragmenty historii Buczkowic miałem możliwość odsłonić przez liczną grupą młodzieży szkolnej 25. października 2018 r. w siedzibie Gminnej Biblioteki Publicznej imienia Stanisława Staszica. Tematem spotkania planowanego na maj b.r. była obecność Żydów w Buczkowicach na przestrzeni ostatnich wieków, ich społeczne i gospodarcze znaczenia dla środowiska oraz zaangażowanie w życie społeczne wsi. Fragment prelekcji wzbogaconej pokazem slajdów poświęcony był pogromowi tej mniejszości w latach po I wojnie światowej, a także wydarzenia, które w historii wsi zapisały się chwalebnie szczególnie w czasie okupacji niemieckiej. W prelekcji przedstawione zostały okoliczności uratowania życia członkini rodu Juckrów- Anny Jucker-Lustgarten, przez buczkowiczan i mieszkańca Zarzecza o nazwisku Pasierbek, działań mieszkańców Buczkowic osłaniających przed zagładą kolejnego członka tej rodziny, Natana Juckra czy wreszcie postawa dwóch mieszkanek Buczkowic Julii i Anny Wala, które przez znaczną część wojny, aż do jej zakończenia przechowywały dwie dziewczynki żydowskie- Halinę i Rosę Kriszer-Weinlez.
Ten czyn spowodował nadanie pośmiertnie w roku 2010 Julii Wala godności i tytułu Sprawiedliwy  Wśród Narodów Świata. To tytuł, który przynosi chlubę jego bohaterce ale także całej wsi, której mieszkańcy, wiedząc o narodowości dzieci, nie zdradzili, a wtedy, gdy trzeba było nieść im pomoc, robili to z narażeniem życia. W tym łańcuchu ludzi szlachetnych wymieniony został dr Franciszek Lisowski, miejscowy lekarz, który bezinteresownie ratował zdrowie małej Haliny Kriszer Weinlez.
Wiele miejsca poświęcone zostało postawie Polaków wobec obywateli polskich narodowości żydowskiej w czasie II wojny światowej. Wszystkie te sprawy, mimo wcześniejszych publikacji okazały się być całkowicie nieznane. To był powód, że cała prelekcja i pokaz slajdów wzbogacony podstawowymi informacjami na temat  spotkał się z wielkim zainteresowaniem młodzieży.
Głosy, które pojawiły się w środowisku po tej prelekcji dowodzą, że istnieje wielkie zapotrzebowanie społeczne na tego rodzaju informacje również wśród dorosłych.

Dokument potwierdzający miejsce urodzenia Emila Kolbenhayera w w Buczkowicach

Dokument potwierdzający miejsce urodzenia Emila Kolbenhayera w w Buczkowicach

Leopold Pilzer współtwórcą Fabryk Mebli Mundus (1)

Leopold Pilzer współtwórcą Fabryk Mebli Mundus (1)

Rozmieszczenie rodzin żydowskich

Rozmieszczenie rodzin żydowskich

Dom Julii Wala

Dom Julii Wala

Rosa i Halina Kriszer Weinlez)

Rosa i Halina Kriszer Weinlez)

 Julia Wala Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata

Julia Wala Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata

                                                                               Józef Stec